20 kwietnia 2017

Mihályi József - twórca współczesnej fotografii

Dzięki rozwiązaniom, które wypracował podczas pracy w firmie Kodak, Mihályi József uważany jest za jednego z twórców współczesnej fotografii. Przyjrzyjmy się razem życiu tego węgierskiego wynalazcy i efektom jego pracy.

Życie


Mihályi József urodził się 27. stycznia 1889 roku w Apatin, położonym na terenach dzisiejszej Serbii. Jako dziecko bardzo przyzwyczaił się do życia na prowincji, pomagał w pracy swojemu ojcu, który pracował jako kowal. W tym czasie zaczął również zwracać szczególną uwagę na narzędzia i przyrządy, którymi posługiwał się w miejscu pracy, i wnikliwie analizować ich budowę. 

http://www.jaisz.hu
Jeszcze w czasach szkolnych podjął decyzję o tym, by śladami swojego starszego brata, wyemigrować do Stanów Zjednoczonych. W 1907 roku wyjechał do Nowego Jorku, gdzie szybko podjął pracę w firmie Wissler Motors, zajmującej się naprawą samochodów. W 1909 roku przeprowadził się do Rochester, gdzie znalazł pracę w fabryce firmy Bausch & Lomb, specjalizującej się obecnie w produkcji soczewek kontaktowych. Od 1916 roku pracował w firmie Crown, gdzie jego zadania związane były z potrzebami armii amerykańskiej, a w 1923 rozpoczął pracę w firmie Kodak, w której pracował przez ponad 30 lat. Zmarł 11. września 1978 roku w Rochester. 

Zobacz też:

Pierwsze wynalazki


Podczas pracy w Wissler Motors opracował głęboko żłobione pokrętło, które w latach 40-tych XX wieku znajdowało tak wielu nabywców z różnych gałęzi przemysłu, że wkrótce stało się podstawowym produktem fabryki. Zdaniem wynalazcy, tradycyjne pokrętła uniemożliwiały użytkownikowi sprzętu precyzyjne i wygodne operowanie mechanizmem urządzenia, gdyż ich powierzchnie były zbyt gładkie. Opracował więc nowy sposób wytłaczania bruzd w powierzchniach, zwany radełkowaniem. W tym samym czasie stworzył również plan urządzenia, którego zadaniem był pomiar ilości światła odbitego, jednak to urządzenie na rynku pojawiło się dopiero w latach 70-tych XX wieku. Pracując w firmie Crown opracowywał również urządzenia służące do pomiaru odległości, zwane dalmierzem. Urządzenia te były projektowane na potrzeby armii Stanów Zjednoczonych. W 1917 roku Mihályi opatentował urządzenie, służące do zwiększania wartości ogniskowej w lornetce, które w późniejszym czasie stało się podstawową częścią obiektywów aparatów fotograficznych.

Pierwszy wynalazek Mihályia, którym zainteresował się cały świat, powstał w 1920 roku. Polecenie, jakie otrzymał, dotyczyło budowy przyrządu, który umożliwiałby jak najdokładniejsze ustawienie ostrości w aparacie fotograficznym. Wynalazca podołał temu zadaniu, czego efektem było skonstruowanie elementu, którego częścią był gumowy miech zaopatrzony w szkło powiększające. Takie rozwiązanie umożliwiało fotografującemu ustawienie ostrości na dowolnym punkcie fotografowanego obiektu. Od tego czasu zainteresowanie wynalazcy tematyką fotografii przybrało znacznie większe wymiary. Rozwojowi wynalazków związanych z tą dziedziną techniki poświęcił całą swoją uwagę, co po pewnym czasie przyniosło kolejne korzyści i pozwoliło na stałe zapisać się na kartach historii.

Praca w firmie Kodak


Na polecenie jednego z przyjaciół w 1923 roku trafił do firmy Kodak, w której przez ponad 30 lat pracy stał się prawdziwą legendą i jednym z najbardziej cenionych i produktywnych pracowników. Wielką zaletą tej współpracy był fakt, że otrzymawszy wolną rękę, przez cały jej czas mógł postępować według własnego uznania. Świadczyło to o ogromnym zaufaniu, jakim szefowie firmy darzyli węgierskiego wynalazcę. Okazało się, że słusznie, gdyż wiele popularnych wówczas modeli aparatów fotograficznych zostało stworzonych właśnie przez Węgra.

W roku 1936 powstał aparat Bantam Special, który po dziś dzień uważany jest za jeden z najpiękniejszych analogowych aparatów fotograficznych na świecie. W opracowaniu wyjątkowego designu udział brał również projektant Walter Darwin Teague. Jedną z największych innowacji, zastosowanych w tym aparacie był sposób przesuwania filmu. Rozwiązane to znane jest po dziś dzień – dokładniejsze pozycjonowanie kliszy możliwe jest dzięki wycięciom wykonanym na brzegach kliszy.  

Kodak Bantam Special: https://www.wired.com

Dwa lata później, w 1938 roku powstał wynalazek, który inspirowany był rozwiązaniami zawartymi w patencie innego Węgra – Riszdorfera Ödöna. Tym wynalazkiem był aparat o nazwie Kodak Super Six-20, który był pierwszym na świecie aparatem fotograficznym, który dysponował możliwością automatycznego ustawienia wartości ekspozycji. Aparat wyposażony był w obiektyw o jasności f/3.5-22 i ogniskowej 100mm. Nie był to jednak produkt doskonały pod względem technicznym, jak również nie był dostosowany do potrzeb konsumentów, tak więc powstało najprawdopodobniej 719 (choć mówi się o 714-725) sztuk modelu Six-20. Co ciekawe, awaryjność tego modelu była tak wysoka, że przez pracowników firmy Kodak nazwany został bumerangiem – zawsze powracał do miejsca, w którym go wyprodukowano. Cena urządzenia wynosiła 225 dolarów.

Super Kodak Six-20: http://blog.camera-wiki.org

 W 1941 roku powstał Kodak Ektra. W nim natomiast pojawił się między innymi mechanizm, za pomocą którego można było przewijać film, oraz wizjer z funkcją przybliżania odległych obiektów. 

Kodak Ektra: http://ocs-pl.oktawave.com

Ostatnią kompletną konstrukcją wykonaną przez Mihályia Józsefa był Kodak Medalist, który powstał w 1943 roku. Aparat przystosowany był do używania kliszy o rozmiarze 6x9cm. Największą innowacją tego aparatu była możliwość ręcznego ustawiania ostrości za pomocą metalowego pokrętła umieszczonego na korpusie obiektywu. Zastąpiło ono skórzane miechy i stało się tak popularne, że po dziś dzień stosowane jest w zarówno amatorskiej jak i profesjonalnej fotografii. 

Kodak Medalist
Współczesna fotografia wykonana aparatem Kodak Medalist: http://www.sample-image.com/kodak-medalist-i-ii/

Kodak Super Six-20 oraz Kodak Ektra uważane są za kamienie milowe fotografii, a ich wartość kolekcjonerska szacowana jest często na tysiące dolarów. Jak widać na poniższej fotografii (a także na innych zdjęciach, które znajdziecie na stronie sample-image, podanej poniżej), nawet tak stare konstrukcje aparatów wciąż nadają się do robienia wyjątkowych zdjęć.